آنتی بادی های مونوکلونالدیدگاه

بازار رو به رشد پادتن‌های مونوکلونال انسانی

بازار پادتن‌های مونوکلونال در پنج سال اخیر به سرعت در حال تغییر بوده است. حجم این بازار از سال 2012 تا 2017 دو برابر شده و این در حالی است که بیشتر آن‌ها از نوع مولکول‌های کاملاً انسانی هستند. این بازار رو به رشد رقیب‌هایی مثل داروهای بیوسیمیلار دارد که رقابت با آن‌ها یکی از چالش‌های  پادتن‌های مونوکلونال محسوب می‌شود.


افزایش پادتن‌های مونوکلونال و ظهور پادتن‌های دوگانه و بیوسیمیلارها بین 2013 تا 2017

از سال 2013 تا کنون، تغییرات زیادی در بازار پادتن‌های مونوکلونال (mAbs) ایجاد شده است. به خصوص در شرایطی که تا سال 2013 صدور مجوزهای نظارتی برای این داروها به حالت ساکن رسید. در سال‌های اخیر جهش قابل توجهی در صدور مجوزها مشاهده می‌شود. شکل 1 الف، این روند را به خوبی نشان می‌دهد. انتشار اطلاعات عمومی سازمان غذا و دارو امریکا (FDA) و آژانس دارویی اروپا (EMA) نشان می‌دهد که از سال 2013 تا پایان سال 2017، تعداد 31 مورد پادتن‌های مونوکلونال و 10 بیوسیمیلار جدید معرفی شده است.

تعداد کل پادتن‌های مونوکلونال و بیوسیمیلار که در دنیا برای درمان‌های بالینی استفاده می‌شود به ترتیب به 57 و 11 مورد می‌رسد. جدول 1 اطلاعات بیشتری در مورد این داروها ارائه می‌دهد. علاوه بر این، FDA در سال 2014 اولین مجوز را برای پادتن دوگانه با نام تجاری ®Blincyto صادر کرد. این نوع جدید از دارو می‌تواند بین سلول‌های مضر T و اهداف بیماری‌زا پیوند ایجاد کند. هم‌چنین، در سال 2017 اولین نوع از پادتن‌های مونوکلونال دوگانه که به طور کامل روی ساختار پادتن انسانی‌شده lgG4 (یا humanized lgG4) مهندسی شده بود، با نام تجاری ®Hemlibra مورد تأیید قرار گرفت.

بر خلاف موفقیت نمایی پادتن‌های مونوکلونال، بازار این داروها هنوز با چالش‌هایی مواجه است؛ به خصوص بعد از جمع‌آوری داروی ®Zinbryta تولیدی شرکت Biogen از سطح بازار که در مارس 2018 صورت گرفت. این دارو که برای درمان ام‌اس کاربرد دارد، در پی انتشار گزارشی مبنی بر ایجاد التهاب مغزی در اثر استفاده از آن از بازار جمع‌آوری شد.

بیماری‌های هدف، ساختار مولکولی و تولید پادتن‌های مونوکلونال

بیشتر پادتن‌های مونوکلونال چند بیماریِ هدف و حداقل یک هدف سرطانی (سرطان‌های لنفوم، میلوما مغز استخوان، ملانوما پوستی، گلیوبلاستوما سیستم‌های عصبی، نوروبلاستوما کلیه، سارکوم، روده بزرگ، ریه، سینه، تخمدان، سر و گردن) دارند. بیشترین تعداد این پادتن‌ها (یعنی 15 مورد) در درمان بیماری‌های توموری و بعد از آن در کاربردهای خون‌شناسی استفاده می‌شود. شکل 1 ب کاربرد پادتن‌های مونوکلونال را در حوزه‌های مختلف درمانی نشان می‌دهد.

شکل 1- مجوزها، بیماری‌های هدف و تحلیل ملکولی پادتن‌های مونوکلونال

 شکل 1- مجوزها، بیماری‌های هدف و تحلیل ملکولی پادتن‌های مونوکلونال

به جز تعداد کمی از پادتن‌های دوگانه و قطعات پادتن‌های مونوکلونال که مجوز دریافت کرده‌اند، بیشتر این داروها از نوع پادتن‌های مونوکلونال کامل (full-length mAbs) هستند که قادرند تنها یک اپی‌توپ (جایگاهی از آنتی‌ژن) را شناسایی کنند (53 تا از 57 پادتن). علاوه بر این، تمام پادتن‌های مونوکلونال زیرشاخه‌های lgG هستند. تقریباً 79 درصد آن‌ها متعلق به زیرشاخه lgG1 است و از این تعداد، حداقل 70 درصد آن‌ها زنجیر سبک کاپا دارند (شکل 1 ج).

54 درصد از بازار را پادتن‌های کاملاً انسانی که تنها توالی ژنوم انسان را در بر می‌گیرد، تشکیل داده است. باقیمانده‌ی پادتن‌ها متعلق به نوع انسانی‌شده (32 درصد) یا بی‌اساس (14 درصد) هستند (شکل 1 ج). زمانی که از آنتی بادی‌های موشی برای درمان استفاده می‌شود، سیستم دفاعی انسان در پاسخ به این آنتی بادی‌ها، آنتی بادی خاصی ترشح می‌کند. بنابراین، برای جلوگیری از این‌گونه پاسخ‌ها در بدن انسان، نمونه‌های انسانی‌شده (5 تا 10 درصد محتوای موشی) و بی‌اساس (34 درصد محتوای موشی) توسعه یافته‌اند.

 پادتن‌های مونوکلونال کاملاً انسانی نسبت به دو نمونه‌ دیگر ترجیح داده می‌شود؛ به طوری که تا سال 2017 دو- سوم مجوز‌های جدید برای نمونه‌های کاملاً انسانی صادر شده و پیش‌بینی می‌شود که این روند ادامه (و افزایش) یابد. با اینکه برای همه مولکول‌ها مشخص نشده، اما اطلاعات نظارتی نشان می‌دهد سامانه‌های بیان پستانداران در تولید پادتن‌های مونوکلونال غلبه دارد؛ به طوری که از این سامانه‌ها در بیش از 92 درصد از فرآیندهای زیستی تجاری استفاده می‌شود.

علت تمایل برای استفاده از سامانه‌های پستانداران این است که برای بازدهی درمان و نیمه عمر مناسب پادتن‌های مونوکلونال در بدن انسان، الگوهای منحصر به فردی برای گلیکوزیلاسیون لازم است. سامانه‌های پستانداران می‌تواند این الگوهای منحصر به فرد را تولید کند. سلول‌های تخمدان همستر چینی (CHO) در تولید 60 درصد از مولکول‌ها استفاده می‌شود. بخش دیگری از مولکول‌ها نیز بر اساس فرآیندهای زیستی مبتنی بر سلول‌های توموری میلوما (تومور مغز استخوانی) یعنی NS0 و Sp2 تولید می‌گردد (شکل 1 ج).

جدول 1- پادتن‌های مونوکلونال و بیوسیمیلارهای آن‌ها (ردیف‌های رنگی بیوسیمیلار)

ردیفپادتن مونوکلونالنام تجاریشرکتتاریخ/مجوزبیماری هدف
امریکااروپاEMAFDA
1راکسیبا کومابAbThraxGSK2012سیاه زخم
2توسیلی زومابACTEMRAGenentech20092010روماتیسم مفصلی، آرتریت گیجگاهی، پلی‌آرتریت ایدیوپاتیک جوانان، آرتریت ایدیوپاتیک سیستمیک جوانان، سندرم آزادسازی سیتوکین (فقط امریکا)
3آدالیمومبAMJEVITA (USA)/ SOLYMBIC (EU)Amgen20172016مشابه ®Humira به جز پسوریازیس ناخن؛ هیدرآدنیت چرکی و یوئیت چشمی فقط برای اروپا
4آبیلتوکساکسی مابANTHIMElusys Therapeutics2016سیاه زخم
5افاتومومابARZERRAGSK20102009لوسمی مزمن لنفاوی
6بواسیزومابAVASTINGenentech20052004سرطان متاستاتیک روده بزرگ، سرطان سلول غیرکوچک غیرپولکی ریه، غده گلیایی تکرار شونده، سرطان متاستاتیک سلول کلیوی، سرطان‌های دهانه رحم، تخمدان، لوله رحم یا صفاق، سرطان سینه (فقط اروپا)، کارسینوم متاستاتیک کلیه
7آولومابBAVENCIOPfizer/

Merck Serono (اعلام نشده)

20172017سرطان سلول‌های مرکل
8بلیمومابBENLYSTAGSK20112011لوپوس اریتماتوس
9بلیناتومومابBLINCYTOAmgen20152014لوسمی حاد لنفاوی در بزرگسالان و کودکان
10رسلیزومابCINQAIRTeva20162016آسم شدید
11سکوکینومابCOSENTYXNovartis20152015پسوریازیس پلاکی، آرتریت پسوریاتیک، روماتیسم ستون فقرات
12آدالیمومبCYLTEZOBoehringer20172017مشابه ®Humira به جز پسوریازیس ناخن؛ هیدرآدنیت چرکی و یوئیت چشمی فقط برای اروپا
13راموسیرومابCYRAMZAEli Lilly20142014آدنوکارسینوم معده‌ای یا اتصال معده‌ای مروی، سرطان متاستاتیک سلول غیرکوچک ریه، سرطان متاستاتیک روده بزرگ
14داراتومومابDARZALEXJohnson & Johnson20162015میلومای چندگانه
15دوپیلومابDUPIXENTSanofi20172017درماتیت آتوپیک
16الوتوزومابEMPLICITIBMS20162015میلومای چندگانه
17ودولیزومابENTYVIOTakeda20142014کولیت زخمی بالغ، بیماری کرون بالغ

 

18ستوکسی مابERBITUXElli LillyMerck Serono20042004سرطان سر و گردن، سرطان روده بزرگ
19بنرالیزومابFASENRAAstraZeneca2017آسم شدید
20اینفلیکسیمابFLIXABI (EU)/ RENFLEXIS (USA)MSDBiogen20162017مشابه ®Remicade
21اوبینوتوزومابGAZYVA (USA)/ GAZYVARO (EU)Genentech20172013لوسمی مزمن لنفاوی، لنفوم فولیکولار
22امیسیزومبHEMLIBRAGenentechRoche2017کاهش تعداد موارد خونریزی در بیماران هموفیلی آ
23تراستوزومابHERCEPTINGenentech20001998سرطان سینه، آدنوکارسینوم معده‌ای یا اتصال معده‌ای مروی
24ادالیمومابHUMIRAAbbvie20032002روماتیسم مفصلی، آرتریت پسوریاتیک، روماتیسم ستون فقرات، بیماری کرون (بزرگسالان و کودکان)، کولیت زخمی، پسوریازیس پلاکی، آرتریت ایدیوپاتیک جوانان، هیدرآدنیت چرکی، یوئیت چشمی، پسوریازیس ناخن (فقط امریکا)
25کاناکینومابILARISNovartis20092009سندرم تب دوره‌ای، آرتریت ایدیوپاتیک سیستمیک جوانان
26دوروالومابIMFINZIAstraZeneca2017سرطان اوروتلیال متاستاتیک، سرطان سلول غیرکوچک ریه
27ادالیمومابIMRALDIBiogen2017مشابه ®Humira به جز پسوریازیس ناخن
28اینفلیکسیمابINFLECTRA (USA)/ REMSIMA (EU)PfizerCellTrion20132016مشابه ®Remicade
29اینفلیکسیمابIXIFIPfizer2017مشابه ®Remicade
30ساریلومابKEVZARASanofi20172017روماتیسم مفصلی
31پمبرولیزومابKEYTRUDAMSD20152014ملانوما، سرطان سلول غیرکوچک ریه، سرطان سر و گردن، لنفوم هاجکین، سرطان اوروتلیال، تومور جامد با ناپایداری میکروستلایت بالا (فقط امریکا)، سرطان معده (فقط امریکا)
32اولاراتومابLARTRUVOElli Lilly20162016سارکوم بافت نرم
33المتوزومابLEMTRADA/ CAMPATHSanofi20132014ام‌اس (Lemtrada)، لوسمی مزمن لنفاوی لنفوسیت‌های بی (Campath، فقط امریکا)
34رانیبیزومابLUCENTISGenentechNovartis20072006تخریب وابسته به سن ماکولا، تورم ماکولا، تورم ماکولا ناشی از دیابت، رتینوپاتی دیابتی، نئوواسکولاریزاسیون کوروئید نزدیک‌بین
35بواسیزومابMVASIAmgen2017مشابه ®Avastin
36مپولیزومابNUCALAGSK20152015آسم، سندرم چرگ اشتراوس (فقط امریکا)
37اوکرلیزومابOCREVUSGenentechRoche2017ام‌اس
38تراستوزومابOGIVRIMylan2017مشابه ®Herceptin
39تراستوزومابONTRUZANTMSD2017مشابه ®Herceptin
40نیوولومابOPDIVOBMS20152015ملانوما متاستاتیک، سرطان متاستاتیک سلول غیرکوچک ریه، سرطان سلول کلیوی، لنفوم هاجکین، سرطان سر و گردن، سرطان اوروتلیال، سرطان روده بزرگ (فقط امریکا)، کارسینوم هپاتوسلولار (فقط امریکا)
41پرتوزومابPERJETAGenentech20132012سرطان سینه
42نسیتومومابPORTRAZZAElli Lilly20162015سرطان متاستاتیک سلول غیرکوچک ریه
43آلیروکومابPRALUENTSanofi20152015هیپرکلسترولمی، تصلب شرایین قلبی عروقی،
44ایداروسیزومابPRAXBINDBoehringer20152015بازگشت اثر ضدانعقادی دابیگاتران
45دنوزومابPROLIA/XGEVAAmgen20102010میلوما چندگانه (XGEVA)، تومور غول‌یاخته‌ای استخوان (XGEVA)، هایپرکلسمی (XGEVA)، پوکی استخوان (Prolia)، از دست دادن استخوان در مردان بعد از درمان سرطان پروستات و در زنان بعد از درمان سرطان سینه (Prolia)
46اینفلیکسیمابREMICADEJohnson & JohnsonMSD19991998بیماری‌های کرونی (بزرگسالان و کودکان)، کولیت زخمی (بزرگسالان و کودکان)، روماتیسم مفصلی، روماتیسم ستون فقرات، آرتریت پسوریاتیک، پسوریازیس پلاکی
47آبسیکسیمابREOPROElli Lilly19931994پیشگیری از لخته شدن خون
48اوولوکومابREPATHAAmgen20152015هیپرکلسترولمی، سکته قلبی، کاهش خطر سکته مغزی و رگ‌زایی کرونری
49ریتوکسیمابRITUXAN/MabTheraGenentech19981997لنفوم غیر هاجکین، لوسمی مزمن لنفاوی، روماتیسم مفصلی، گرانولوماتوز وگنر،
50ریتوکسیمابRIXATHONNovartis2017مشابه Rituxan/ MabThera®
51برودالومابSILIQ/KYNTHEUMValeantLeoPharma20172017پسوریازیس پلاکی
52گولیمومابSIMPONI/SIMPONI ARIA (فقط امریکا)Johnson & JohnsonMSD20092009روماتیسم مفصلی، آرتریت پسوریاتیک، روماتیسم ستون فقرات، کولیت زخمی، آرتریت ایدیوپاتیک جوانان (فقط اروپا)
53باسیلیکسیمابSIMULECTNovartis19981998جلوگیری از رد پیوند کلیه
54اکولیزومابSOLIRISAlexion20072007هموگلوبینوری حمله‌ای شبانه، سندرم همولیتیک اورمیک
55آستکینومابSTELARAJohnson & Johnson20092009پسوریازیس پلاکی، آرتریت پسوریاتیک، بیماری‌های کرونی
56سیلتوکسیمابSYLVANTJohnson & Johnson20142014بیماری کستلمن
57پالیویزومابSYNAGISAstraZenecaAbbvie19991998بازدارندگی ویروس سین‌سیشیال تنفسی در کودکان
58ایکسیکیزومابTALTZElli Lilly20162016پسوریازیس پلاکی، آرتریت پسوریاتیک (فقط امریکا)
59آتزولیزومابTECENTRIQGenentech20172016سرطان اوروتلیال، سرطان متاستاتیک سلول غیرکوچک ریه
60گوسلکومابTREMFYAJohnson & Johnson2017پسوریازیس پلاکی
61ریتوکسیمابTRUXIMACellTrion2017مشابه Rituxan/ MabThera®
62ناتالیزومابTYSABRIBiogen20062004ام‌اس، بیماری‌های کرونی (فقط امریکا)
63دینوتوکسیمابUNITUXINUCT20152015نوروبلاستوما اطفال
64پانیتومومابVECTIBIXAmgen20072006سرطان روده بزرگ
65امالیزومابXOLAIRGenentechNovartis20052003آسم، کهیر ناشناخته مزمن
66ایپیلیمومابYERVOYBMS20112011ملانوما
67داکلیزومابZINBRYTABiogen20162016ام‌اس
68بزلوتوکسومابZINPLAVAMSD20172016عفونت‌های ناشی از کلستریدیوم دیفیسیل

چالش هفت شرکت بزرگ تولیدکننده پادتن‌های مونوکلونال

بر اساس گزارشات منتشر شده تا دسامبر 2017، تعداد 22 شرکت در بازار پادتن‌های مونوکلونال فعالیت دارند. ارزش بازار بیش از 98 میلیارد دلار بوده که از سال 2016 حدود 18/3 درصد رشد داشته است (شکل 2 الف). با اینکه پیش‌بینی می‌شود این رشد ادامه داشته باشد، اما داروهای بیوسیمیلار و شکل‌های دیگر داروها ممکن است تأثیر منفی روی بازار پادتن‌های مونوکلونال بگذارد. بر اساس همین عدم شفافیت، تخمین نرخ رشد سالانه این بازار متفاوت خواهد بود و ارزش بازار تا سال 2022 حدود 137 تا 200 میلیارد دلار تخمین زده می‌شود (شکل 2 الف).

با وجود فعالیت 22 شرکت در تولید پادتن‌های مونوکلونال، 87 درصد بازار در اختیار هفت شرکت بزرگ قرار دارد. شرکت Genentech با سهم 31 درصدی فروش و 11 مولکول مجوزدار مهم‌ترین شرکت در این زمینه به حساب می‌آید (شکل 2 ب). بیشتر شرکت‌های تولیدکننده در امریکا و اروپا بوده و تنها 7 درصد از آن‌ها در آسیا هستند (شکل 2 ج). انتظار می‌رود در آینده اقتصادهای نوظهور در بازار پادتن‌های مونوکلونال شرکت کنند. در سال 2014، فروش 6 پادتن برتر در کشورهای چین، برزیل، روسیه، ترکیه، مکزیک، کره جنوبی، هند و عربستان سعودی به 2/5 میلیارد دلار رسید. در سال 2015 فروش پادتن‌های مونوکلونال در چین از 12/6 میلیارد دلار عبور کرد. بنابراین انتظار می‌رود تا سال 2021 کشورهای آسیا و اقیانوسیه بعد از امریکای شمالی و اروپا، سومین قطب رشد و فروش پادتن‌ها باشد.

شکل 2- بررسی بازار پادتن‌های مونوکلونال

 شکل 2- بررسی بازار پادتن‌های مونوکلونال

در حال حاضر 11 بیوسیمیلار برای اهداف درمانی در امریکا و اروپا استفاده می‌شود که 5 نمونه از پادتن‌های مونوکلونال برتر را هدف قرار داده است: 6 محصول بیوسیمیلار برای داروهای مرجع ®Humira و ®Remicade (هر کدام 3 بیوسیمیلار)، 4 محصول بیوسیمیلار برای داروهای مرجع ®Rituxan و ®Herceptin (هر کدام دو بیوسیمیلار) و یک بیوسیمیلار هم برای داروی مرجع ®Avastin.

سخت‌ترین رقابت بیوسیمیلارها برای ®Remicade وجود دارد. فروش این محصول مرجع از 2015 تا 2017، تقریباً 15 درصد کاهش از خود نشان می‌دهد، در حالی که فروش نمونه بیوسیمیلار آن از 0/4 درصد در سال 2015 به 6/2 درصد در سال 2017 افزایش می‌یابد. این روند در سال‌های آینده برای دیگر پادتن‌های مونوکلونالِ مؤثر پیش‌بینی می‌شود. با این حال، در سال‌های اخیر این روند کمتر شده و احتمال دارد در آینده نیز کاهش یابد؛ مگر اینکه داروهای بیوسیمیلار بتوانند به ویژگی داروهای تعویضی که توسط FDA تعریف شده است برسند. بر اساس این تعریف، داروهای بیوسیمیلار باید به الزامات اضافی که در دستورالعمل رقابت و نوآوری زیست‌دارو سال 2009 مشخص شده است دست یابند. یکی از این الزامات این است که داروهای بیوسیمیلار باید روی هر بیمار نتیجه‌ درمان یکسانی با داروی مرجع از خود نشان دهد.

پیشرفت داروهای بیوسیمیلار که نتیجه بهتری نسبت به داروی مرجع دارند، می‌تواند جایگاه داروهای بوسیمیلار را ارتقاء دهد. به این ترتیب، گسترش بازار پادتن‌های مونوکلونال با توسعه‌ بیوسیمیلارها در اقتصادهای نوظهور همراه خواهد بود. در این کشورها، به دلیل قیمت بالای پادتن‌های مرجع و کاهش دسترسی بیشتر بیماران به این داروها، تولید بیوسیمیلارها اهمیت زیادی پیدا کرده است. برزیل، هند، آفریقای جنوبی، مکزیک، کره جنوبی و ترکیه از جمله کشورهایی هستند که چهارچوب قانونی را برای بیوسیمیلارها ایجاد کرده‌اند. با این حال، پذیرش این داروها به فرهنگ جامعه پزشکی محلی وابسته است. چین هم‌چنین توافق کرده است تا مسیرهای نظارتی داروهای خود را با کشورهای غربی هماهنگ کرده و فرآیند مجوزدهی را سرعت دهد. به این ترتیب، پیشرفت چشمگیری در بازار داروهای زیستی در سال‌های آینده پیش‌بینی می‌شود.

17 بیوسیمیلار در حال حاضر تأیید شده هستند. برای مقابله با رقابتِ داروهای بیوسیمیلار، شرکت‌های تولید کننده‌ی پادتن‌های مونوکلونال مرجع در حال شناسایی کاربردهای درمانی جدید برای محصولات خود هستند. پرفروش‌ترین پادتن یعنی ®Humira در سال 2002 توسط FDA برای روماتیسم مفصلی تأیید شد. کاربردهای این محصول در سال‌های بعدی به آرتریت پسوریاتیک (2005)، بیماری کرون (2007)، پسوریازیس، آرتریت ایدیوپاتیک جوانان و روماتیسم ستون فقرات (2008)، کولیت زخمی (2012)، هیدرآدنیت چرکی (2015)، یوئیت چشم (2016) و پسوریازیس ناخن (2017) گسترش یافت. در مقابل، بیوسیمیلارهای آن با نام‌های ®Amjevita و ®Cyltezo به ترتیب در سال‌های 2016 و 2017 توسط FDA برای بیماری‌های مشخص شده تا سال 2012 برای داروی اصلی (®Humira) تأیید شده است. با این حال، آژانس دارویی اروپا عملکرد این بیوسیمیلارها را برای همه بیماری‌ها به جز پسوریازیس ناخن تأیید می‌کند.

گرچه رویکرد مشابهی توسط شرکت Genentech برای ®Avastin در درمان گلیوبلاستوما به کار گرفته شد، اما تنها بیوسیمیلار تأیید شده‌ آن -یعنی ®MVASI- تأییدیه استفاده برای گلیوبلاستوما را قبل از ®Avastin دریافت کرد. در هر صورت، داروهای بیوسیمیلار چالشی مهم در مقابل پادتن‌های مونوکلونال هستند.

آینده‌ پادتن‌های مونوکلونال

از سال 2012 تا 2017 بازار پادتن‌های مونوکلونال رشد دو برابری را تجربه کرده است. انتظار می‌رود این رشد با توجه به توسعه‌ قوانین مربوط به سلامت، داروهای بیوسیمیلار و اقتصادهای نوظهور ادامه یابد. 87 درصد بازار در اختیار هفت شرکت قرار دارد که انتظار نمی‌رود این تسلط تغییری داشته باشد. با این وجود رقابت داروهای بیوسیمیلار با پادتن‌های مونوکلونال شدیدتر شده است. برای مقابله با این رقابت، شرکت‌های تولید کننده داروهای مرجع در حال گسترش حوزه درمانی داروهای خود هستند. علاوه بر این، بهینه‌سازی فرآیند تولید، توسعه فناوری‌های جدید برای کشف داروهای جدید و سرعت ورود محصولات به بازار در این شرکت‌ها ادامه دارد. از جمله این فناوری‌ها می‌توان به کلون کردن و پرینت تک سلول، غربالگری با ظرفیت بالا و انتخاب بهترین کلون‌ها و کشت‌ها در راکتورهای زیستی کوچک اشاره کرد.

در کنار پادتن‌های مونوکلونال، در حال حاضر دو پادتن دوگانه در بازار وجود دارد که احتمال می‌رود در آینده تعداد آن‌ها افزایش یابد. در کنار سرطان و بیماری‌های خود ایمنی، هدف قرار دادن بیماری‌های دیگر مثل چاقی، دیابت، بیماری سلیاک، آلزایمر، عفونت‌های باکتریایی و بیماری‌های پوستی در دستور کار قرار دارد. این کار می‌تواند وسعت بازار پادتن‌های مونوکلونال را در 10 سال آینده گسترش دهد.

این مطلب در 1 ژانویه 2019 در مجله Trends in biotechnology منتشر شده است.

☑ نویسنده: António L. Grilo
☑ ترجمه و بازنویسی: یونس عبدالهی مفرد

منبع

برچسب‌ها
نمایش بیشتر

یونس عبداللهی مفرد

فارغ التحصیل کارشناسی مهندسی شیمی و ارشد بیوتکنولوژی هستم. تخصصی روی تولید آنزیم و همچنین اسپیرولینا کار می‌کنم. غیر از این، برای اینکه بروز باشم و ببینم بقیه حوزه‌ها چندچند هستند، جدیدترین اخبار و مقالات زیست‌فناوری را دنبال می کنم.

نوشته‌های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

سـه × = پـانزده

دکمه بازگشت به بالا
EnglishIran
بستن